Op dinsdag 15 september maakt het kabinet tijdens Prinsjesdag bekend wat er in 2027 verandert aan de belastingregels. Voor zzp'ers en kleine ondernemers is dat elk jaar spannend, want een paar tientjes verschil in de zelfstandigenaftrek tikt flink door in je jaarwinst. Dit jaar staan er drie wijzigingen op de agenda die je portemonnee direct raken, en ze zijn al langer aangekondigd, dus je kunt je er nu al op voorbereiden.
Zelfstandigenaftrek zakt opnieuw
De zelfstandigenaftrek daalt al een paar jaar gestaag. In 2026 staat hij op 1.200 euro, en voor 2027 ligt het traject naar 900 euro al jaren vast. Vijf jaar geleden kon je nog ruim 7.000 euro aftrekken, dus de daling is stevig. Voor een gemiddelde zzp'er scheelt 300 euro minder aftrek op papier niet veel, maar bij een winst van 40.000 euro loop je daardoor toch al snel 100 tot 130 euro extra belasting mis, afhankelijk van je belastingschijf.
Vergelijk dat met wat werknemers volgend jaar netto overhouden en je ziet meteen waarom het kabinet deze aftrek juist bij zelfstandigen laat dalen: het verschil met loondienst wordt bewust kleiner gemaakt. De mkb-winstvrijstelling, nu 12,70 procent van de winst na ondernemersaftrek, blijft voorlopig ongewijzigd. Dat is dus je belangrijkste knop om nog wat te compenseren, samen met fiscaal pensioen opbouwen via je jaarruimte.
De Wet VBAR vervangt de Wet DBA
Grotere impact heeft de Wet Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties en Rechtsvermoeden, kortweg Wet VBAR. Die vervangt de omstreden Wet DBA en voert een rechtsvermoeden van een arbeidsovereenkomst in: werk je voor minder dan 36 euro per uur, dan kun je aanspraak maken op werknemersrechten zoals ziekteverlof, pensioenopbouw en ontslagbescherming, ook als je gewoon als zzp'er factureert.
Voor opdrachtgevers verschuift de bewijslast helemaal om. Zij moeten straks aantonen dat er géén sprake is van een arbeidsovereenkomst. Lukt dat niet, dan moeten ze alsnog loonheffing en sociale premies afdragen over wat ze jou betaalden. Werk je regelmatig onder dat uurtarief van 36 euro, bijvoorbeeld als tekstschrijver, chauffeur of administratief zzp'er, dan is dit hét moment om je tarief te herzien of je vaste opdrachtgever te vragen hoe die hiermee omgaat.
Kilometervergoeding en de auto van de zaak
Een kleine meevaller: de onbelaste kilometervergoeding ging dit jaar al omhoog van 23 naar 25 cent per kilometer, met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026. Rijd je veel voor je bedrijf en heb je die twee extra centen nog niet gedeclareerd, dan kun je dat alsnog met terugwerkende kracht rechtzetten bij je boekhouder.
Minder gunstig nieuws voor wie personeel in dienst heeft: vanaf 1 januari 2027 moet elke nieuwe auto van de zaak emissievrij zijn, anders betaalt de werkgever een pseudo-eindheffing bovenop de gewone belasting. Rijd je zelf in een leaseauto op benzine of diesel die al vóór 2027 op naam staat, dan geldt overgangsrecht tot september 2030. Overweeg je nu een nieuwe bedrijfsauto, dan loont het om de knoop pas na 1 januari door te hakken en meteen voor een elektrische variant te kiezen.
Box 3 blijft het grootste vraagteken
Voor ondernemers met spaargeld of beleggingen op de zaak blijft de overgang naar een box 3-heffing op werkelijk rendement het meest ingrijpende dossier. De wijzigingen van afgelopen zomer waren al een opmaat, maar de definitieve uitwerking van box 3 is nog niet rond. Houd je vermogen liever in je bv dan dat je het uitkeert, dan is dit een dossier om de komende maanden nauwlettend te volgen, want de eerste concrete cijfers komen pas met Prinsjesdag zelf.
Wat dit betekent als je net begint als zzp'er
Start je binnenkort met je eigen bedrijf, dan verandert er voor jou relatief weinig: de startersaftrek van 2.123 euro bovenop de zelfstandigenaftrek blijft de eerste drie jaar gewoon bestaan. Waar je wel rekening mee moet houden, is dat je uurtarief vanaf dag één boven die 36 euro grens van de Wet VBAR moet liggen, anders loop je het risico dat een opdrachtgever je liever niet meer inhuurt uit angst voor naheffingen. Reken dus niet alleen je kosten door in je tarief, maar ook een marge voor deze nieuwe realiteit.
Zo bereid je je hier nu al op voor
Wacht niet tot januari om je administratie hierop aan te passen. Zet nu alvast een paar dingen op een rijtje: reken uit wat een lagere zelfstandigenaftrek concreet betekent voor jouw winst over 2027, check of je onder de 36 euro grens van de Wet VBAR valt, en vraag je boekhouder om de hogere kilometervergoeding met terugwerkende kracht te verwerken. Een scherp ondernemersplan helpt niet alleen bij de start van je bedrijf, het is ook een goed moment om je tarieven en kostenstructuur tegen het licht te houden nu de regels weer verschuiven.
De exacte bedragen worden pas op Prinsjesdag zelf definitief, dus houd de officiële belastingplannen van de Rijksoverheid in de gaten. Grote kans dat er tijdens de parlementaire behandeling nog het een en ander schuift, maar de hoofdlijnen liggen er nu al, en wie zich nu voorbereidt, staat in januari niet voor verrassingen.